reklama

Ciepło z Grupy Azoty najtańsze. Co to oznacza dla geotermii w Policach?

  • Aktualności
  • Publikacja:
  • Czas czytania: 6 minut

Blisko 70 procent ciepła dostarczanego do miejskiego systemu ciepłowniczego w Policach pochodzi z Grupy Azoty Zakładów Chemicznych „Police”. Jak podkreśla Ireneusz Wróblewski, pełnomocnik burmistrza Polic ds. rozwoju gospodarczego, utrzymanie dostępu do tańszego ciepła odpadowego ma kluczowe znaczenie dla ograniczania kosztów ogrzewania. Tymczasem zakończone badania odwiertu geotermalnego Police GT-1 potwierdziły możliwość wykorzystania wód termalnych do produkcji energii cieplnej. Problem w tym, że – jak przyznał prezes Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej – obecnie nie ma tańszego źródła ciepła niż to pozyskiwane z zakładów chemicznych.

Prezes PEC Cezary Arciszewski, burmistrz Polic Krystian Kowalewski
Prezes PEC Cezary Arciszewski, burmistrz Polic Krystian Kowalewski / zdjęcie: Gracjan Broda

Gracjan Broda

Redaktor naczelny • Dziennik Policki

System ciepłowniczy Polic jest w znacznym stopniu uzależniony od dostaw energii cieplnej z miejscowych zakładów chemicznych. Wielkość tych dostaw zmienia się w poszczególnych latach, a jednym z czynników wpływających na ich udział jest poziom produkcji przemysłowej Grupy Azoty.

Jak wynika z danych przedstawionych przez Ireneusza Wróblewskiego, pełnomocnika burmistrza Polic ds. rozwoju gospodarczego, w 2022 roku ciepło dostarczane przez zakłady chemiczne stanowiło 57 proc. ciepła w miejskim systemie ciepłowniczym. Rok później, przy większej produkcji zakładów, udział ten wzrósł do 75 proc.

W 2024 roku wskaźnik spadł do 66 proc., natomiast w 2025 roku ponownie wzrósł, osiągając poziom 69 proc.

– Ceny ciepła w Policach w istotnym stopniu zależą od dostaw z Grupy Azoty. Utrzymanie dostępu do tańszego ciepła odpadowego ma kluczowe znaczenie dla ograniczania kosztów ogrzewania – wskazuje Ireneusz Wróblewski, pełnomocnik burmistrza Polic ds. rozwoju gospodarczego.

Wykorzystanie ciepła odpadowego powstającego podczas procesów przemysłowych pozwala zagospodarować energię, która w przeciwnym razie mogłaby pozostać niewykorzystana. Dla miejskiego systemu ciepłowniczego oznacza to możliwość ograniczenia zapotrzebowania na ciepło wytwarzane z innych źródeł.

Jednocześnie tak duży udział jednego dostawcy sprawia, że sytuacja produkcyjna zakładów chemicznych ma istotne znaczenie dla funkcjonowania lokalnego systemu ciepłowniczego. Dlatego ważną kwestią pozostaje możliwość dywersyfikacji źródeł energii, która mogłaby zwiększyć bezpieczeństwo dostaw.

Geotermia w Policach. Badania potwierdziły potencjał złoża

Jednym z rozważanych kierunków rozwoju polickiego systemu ciepłowniczego jest wykorzystanie energii geotermalnej. Zakończone badania odwiertu Police GT-1 potwierdziły, że parametry odkrytych wód termalnych pozwalają na ich potencjalne wykorzystanie do zaopatrzenia miasta w energię cieplną.

Prace poszukiwawczo-badawcze rozpoczęły się w lipcu 2025 roku. Wykonawca, spółka UOS Drilling, natrafił na wody termalne na głębokości około 1800 metrów, czyli płycej, niż pierwotnie zakładano.

W lutym 2026 roku przeprowadzono pompowanie pomiarowe, a w sierpniu marszałek województwa zachodniopomorskiego zatwierdził dokumentację hydrogeologiczną ujęcia Police GT-1.

Badania potwierdziły temperaturę wody wynoszącą 66,3°C, wydajność na poziomie 221 m³/h oraz mineralizację 128,8 g/dm³. Głębokość ujęcia wynosi 1827 metrów.

Szacowany potencjał złoża wynosi około 120 tys. GJ energii cieplnej rocznie. Jego wykorzystanie na taką skalę wymaga jednak wykonania co najmniej dwóch dodatkowych odwiertów zatłaczających, które umożliwią ponowne wprowadzanie wykorzystanej wody do struktur geologicznych.

Realizacja odwiertu poszukiwawczo-rozpoznawczego została sfinansowana ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w wysokości 18 388 500 zł.

Najtańsze ciepło pochodzi z zakładów chemicznych

Choć wyniki badań geotermalnych są obiecujące, wykorzystanie odkrytych zasobów w miejskim systemie ciepłowniczym napotyka istotne ograniczenia ekonomiczne.

Jak przyznał Cezary Arciszewski, prezes Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej w Policach, obecnie nie ma tańszego źródła ciepła niż to pozyskiwane z Grupy Azoty Zakładów Chemicznych „Police”.

To zasadnicza kwestia w kontekście ewentualnej budowy instalacji geotermalnej. Aby przedsięwzięcie było ekonomicznie uzasadnione, konieczne byłoby zapewnienie odpowiednio długiego czasu pracy instalacji w ciągu roku.

– Źródło geotermalne powinno pracować w tzw. podstawie systemu ciepłowniczego, czyli przez możliwie cały rok, z wyłączeniem niezbędnych przerw konserwacyjnych – wyjaśnił Cezary Arciszewski, prezes Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej w Policach.

Praca „w podstawie” oznacza, że dane źródło energii pokrywa stałą część zapotrzebowania na ciepło, funkcjonując przez możliwie największą liczbę godzin w roku. Pozwala to na efektywniejsze wykorzystanie infrastruktury i rozłożenie kosztów inwestycji na większą ilość wyprodukowanej energii.

Tymczasem w Policach znaczną część zapotrzebowania na ciepło pokrywają dostawy z zakładów chemicznych. Przy obecnym modelu funkcjonowania systemu ciepłowniczego zapewnienie całorocznej pracy instalacji geotermalnej, przy jednoczesnym utrzymaniu dotychczasowego poziomu zakupów ciepła z Grupy Azoty, stanowi istotny problem.

Powstaje więc ekonomiczny dylemat. Z jednej strony miasto dysponuje potwierdzonymi zasobami wód termalnych, które mogłyby zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne Polic. Z drugiej – korzysta już z ciepła przemysłowego, które według prezesa PEC jest obecnie najtańszym dostępnym źródłem energii.

Budowa instalacji geotermalnej nie musi zatem oznaczać niższych rachunków za ogrzewanie. Przy niewystarczającej liczbie godzin pracy instalacji koszty inwestycji i jej eksploatacji mogłyby sprawić, że pozyskiwane w ten sposób ciepło byłoby droższe od obecnie kupowanego z zakładów chemicznych.

Czy geotermia będzie potrzebna Policom?

Potwierdzenie zasobów geotermalnych nie oznacza jednak, że miasto powinno rezygnować z dalszych analiz możliwości ich wykorzystania. Dzięki wykonanemu odwiertowi samorząd dysponuje szczegółową wiedzą o parametrach wód termalnych, które mogą mieć znaczenie dla przyszłego bezpieczeństwa energetycznego Polic.

Sytuacja mogłaby się zmienić w przypadku ograniczenia dostaw ciepła z Grupy Azoty, wzrostu jego ceny lub zmiany zapotrzebowania na energię cieplną w mieście. W takich okolicznościach geotermia mogłaby stać się alternatywnym lub uzupełniającym źródłem energii, choć wymagałoby to ponownej oceny warunków technicznych i ekonomicznych.

Istotną kwestią pozostaje również potencjał leczniczo-rekreacyjny odkrytych wód termalnych. Analizy ich składu fizykochemicznego wskazują na możliwość wykorzystania zasobów także w tym kierunku. Ewentualna realizacja takiego przedsięwzięcia wymagałaby jednak odrębnych badań, decyzji i nakładów inwestycyjnych.

Obecnie Gmina Police podejmuje działania zmierzające do pozyskania zewnętrznego dofinansowania na dalszy rozwój projektu geotermalnego. Kluczowe znaczenie będą miały jednak nie tylko dostępność środków finansowych, ale przede wszystkim rzeczywiste koszty pozyskiwania energii oraz możliwość jej wykorzystania w istniejącym systemie ciepłowniczym.

Bezpieczeństwo energetyczne czy najniższa cena ciepła?

Przykład Polic pokazuje, że rozwój lokalnych źródeł energii nie zawsze oznacza możliwość natychmiastowego obniżenia kosztów ogrzewania.

Dostawy ciepła odpadowego z Grupy Azoty pozwalają obecnie korzystać z rozwiązania, które jest najkorzystniejsze cenowo. Jednocześnie uzależnienie znacznej części miejskiego systemu ciepłowniczego od jednego dostawcy rodzi pytania o jego długoterminową stabilność, szczególnie w kontekście sytuacji przemysłu chemicznego.

Geotermia mogłaby w przyszłości zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne miasta, ale jej wykorzystanie wymaga rozwiązania problemu całorocznej pracy instalacji oraz wykazania ekonomicznej opłacalności przedsięwzięcia.

Przed Policami stoi zatem ważne pytanie: czy i w jakich warunkach warto inwestować w dodatkowe źródło ciepła, skoro obecnie miasto ma dostęp do energii tańszej niż ta, którą mogłaby zapewnić nowa instalacja?

Odpowiedź będzie wymagała nie tylko dalszych analiz geotermalnych, ale przede wszystkim szczegółowego porównania kosztów produkcji ciepła, możliwości współpracy różnych źródeł energii oraz prognoz zapotrzebowania na ciepło w kolejnych latach.

Ostatecznie to właśnie bezpieczeństwo dostaw i wysokość rachunków mieszkańców powinny być najważniejszymi kryteriami przy podejmowaniu decyzji o przyszłości polickiego systemu ciepłowniczego.

Udostępnij Artykuł

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.